Zoeken in deze blog

dinsdag 29 maart 2011

Je kinderen zijn je kinderen niet

6 mei 1999
Door het schrijven van het stukje over bevalhoudingen kwam de geboorte van mijn oudste zoon Chadim weer helemaal boven. Niet alleen de bevalling zelf, ook het moment direct erna waren erg indrukwekkende ervaringen.

Ik zat dus op handen en knieën terwijl hij geboren werd. Op het moment dat mijn baby'tje naar buiten kwam, kon ik het in eerste instantie niet geloven. Ik bleef nog een tel (maar in mijn herinnering lijkt het een eeuwigheid) zitten alvorens ik me omdraaide, op weg naar het moederschap van mijn kindje dat daar achter mij was. Daar lag op het bed een prachtig jongetje. Hij keek eventjes stilletjes om zich heen en begon vervolgens heel hard te huilen, een schreeuw van verontwaardiging om de werkelijkheid waarin hij terecht was gekomen - zo leek het ten minste -. In films had ik altijd gezien dat de moeder liggend op bed haar baby in ontvangst nam, maar nu ging het heel anders. De vroedvrouw spoorde me aan om mijn kind op te pakken. Dat deed ik, tegelijk onhandig en vol ontzag. 

Terugdenkend lijkt het alsof die eerste momenten met Chadim zich in slowmotion afspeelden. Terwijl hij daar nog lag wenste ik al dat hij nooit pijn zou kennen, alleen maar liefde en geluk. En ik wist tegelijkertijd dat ik hem nooit zou kunnen beschermen tegen pijn, of tegen de dood, die ook hij uiteindelijk in zijn leven zou gaan kennen. Geboren worden en sterven, het is één cirkel; daar was ik me op dat ene moment intens diep van bewust. Ook realiseerde ik me dat hij helemaal van zichzelf was en van de kracht die hem deed ademen én tegelijk ook van mij. Ik had de verantwoordelijkheid om voor hem te zorgen, maar ik had hem niet het leven gegeven.

Met een onbeschrijflijk gevoel van dankbaarheid pakte ik mijn zoontje op. Die beweging vergeet ik nooit meer: Op dat moment werd ik moeder.

Vanaf dat moment begon de opdracht die Kahlil Gibran zo mooi verwoordt in het bekende dichtbundeltje 'De Profeet'. De opdracht van het loslaten dat bij ouderschap hoort:

'Je kinderen zijn je kinderen niet.
Zij zijn de zonen en dochters van 's levens hunkering naar zichzelf.
Zij komen door je, maar zijn niet van je,
en hoewel ze bij je zijn, behoren ze je niet toe.
Je mag hen je liefde geven, maar niet je gedachten,
want zij hebben hun eigen gedachten.
Je mag hun lichamen huisvesten, maar niet hun zielen,
want hun zielen toeven in het huis van morgen,
dat je niet bezoeken kunt, zelfs niet in je dromen.
Je mag proberen gelijk hun te worden, maar tracht niet hen aan jou gelijk te maken.'

dinsdag 22 maart 2011

Waarop moet je letten bij het vinden van een verloskundige?

Het is erg belangrijk dat je als zwangere begeleid wordt door een verloskundigenpraktijk waar je je echt op je gemak voelt. Een praktijk die open staat voor je wensen en waar voldoende tijd en ruimte is voor persoonlijke aandacht. Dit geldt voor de zwangerschap maar ook (heel belangrijk!) voor de de bevalling. In een eerder bericht nam ik een lijst op van anders- / bewust- / holistisch werkende vroedvrouwen in Nederland (aanvullingen hierop zijn zeer welkom). Maar zulke vroedvrouwen zijn helaas nog niet in elke regio te vinden.

Michelle ten Berge, holistisch verloskundige bij 'Mijn Vroedvrouw' te Amsterdam, legt hieronder uit waarop je moet letten bij het vinden van een vroedvrouw:

"Hoe kies je een vroedvrouw? Waarop let je? Welke vragen kan je stellen?
 Het belangrijkste is denk ik om eerst te weten wat je zoekt en nodig hebt: 
- Hoe ziet je ideale vroedvrouw eruit? 
- Wil je iemand die no nonsens is en om je hoek zit?
Michelle ten Berge
- Wil je ook veel aandacht voor de emotionele aspecten van je zwangerschap en het moeder worden?
- Wil je dat ze openstaat voor complementaire/alternatieve geneeswijze of heb je daar een hekel aan? 

Met zo’n beeld in je achterhoofd kun je al veel te weten komen door websites, folders en wachtkamers te bekijken. Welke informatie vind je op de website? (of waarom heeft de praktijk er geen?)


Proef als je er bent de sfeer:
- Is de sfeer zakelijk en professioneel, huiselijk, degelijk, modern?
- Word je als u of jij aangesproken? 
- Heeft ze het over “je kindje”, “de baby”, “foetus”, “pasgeborene”? 
Het hangt van jou af wat je prettig vindt.

Sommige vroedvrouwen stemmen toe in een oriënterend gesprek. Daarin kun je je voorkeuren, wensen, behoeftes voorleggen en vragen hoe ze daartegenover staat. Stel dat je graag in water wil bevallen. Vindt zij dat een goed idee, en heeft ze er ervaring mee?
Ga ook je eigen gevoel na:
- Voelt het eerlijk als ze zegt open te staan voor je denken en wensen? 
- Is er echt contact, heb je een klik? 
- Of voel je je patiënt (en vind je dat misschien juist wel prettig)?

Praktisch kun je dit soort vragen stellen: 
- Hoeveel tijd wordt er uitgetrokken voor de consulten in de zwangerschap? 
- Hoe vaak wordt er een echo gedaan; doet ze dit zelf? 
- Zie je haar terug na de bevalling en hoe vaak? 
- Hoeveel vrouwen neemt ze (of de praktijk in geheel) per maand aan?

Vooral die laatste vraag krijg ik zelf nu nooit gesteld. En nochtans bepaalt dat helemaal hoe druk het is tijdens je bevalling en kraambed! Tijdens je zwangerschap kom je er door geplande afspraken natuurlijk niet achter of het een drukke praktijk is, en tijdens je bevalling komt die ontdekking een beetje laat.  Voor een groepspraktijk ligt naar mijn persoonlijke mening het omslagpunt rond de 30 bevallingen per maand, ervan uitgaande dat een deel daarvan doorgestuurd wordt naar de gynaecoloog, voor een vroedvrouw die alleen werkt bij 5.

Vraag ook eens hoe de achterwacht en vervanging geregeld zijn:
- Wat gebeurt er als zij ziek is of met vakantie gaat of als er 2 bevallingen tegelijk plaatsvinden? - Werkt ze in diensten met collega’s en, hoe lang zijn die diensten? 
- Als haar dienst eindigt tijdens jouw bevalling, maakt ze die dan af of wordt de begeleiding dan overgenomen door een collega?"

zaterdag 19 maart 2011

Shine like a star!

'Er is niet maar één waarheid, ook niet die van hoe een vrouw moet bevallen. Er is wel een weg te gaan, je eigen weg, om nog meer te worden wie je echt bent. En om nog beter te worden dan je al was. Voor jezelf, enkel voor jezelf, en daarmee voor iedereen. En wie weet, op een dag, sta je als een ster aan de hemel te stralen!'
  
 
 Laura van Deth, vroedvrouw                     







maandag 14 maart 2011

Wederzijdse huidhonger

Afgelopen najaar meldde ik mij aan voor de opleiding tot draagdoekconsulente (een draagdoekconsulente is iemand die alles af weet van draagdoeken en andere babydragers en ouders uitleg kan geven over het gebruik ervan en ze kan helpen met het leren knopen van de doek). Helaas waren er veel te veel inschrijvingen voor deze opleiding en schoof mijn aanmelding door naar de volgende keer dat deze wordt aangeboden. Ook voor de tweede opleiding was de belangstelling zo groot, dat het niet zeker is of ik dan wel een plekje krijg... Jammer voor mij, maar goed nieuws voor de baby's in Nederland, want hoe meer kindjes er gedragen worden, hoe beter!

Terwijl het dragen van je kindje aan populariteit wint, wordt het door veel mensen nog steeds gezien als iets vreemds, etnisch of op zijn minst bijzonders. Ik vind het daarentegen juist vreemd om je kindje (en dan met name een pasgeboren baby) een halve meter voor je uit in een karretje de wereld in te duwen, los van zijn moeder (of vader) waar hij uit voortkomt en waar hij zich vertrouwd en veilig bij voelt. Er is niets normalers en natuurlijkers dan het dragen van je baby, een wezentje dat 9 maanden dichter bij je is geweest dan iemand ooit kan zijn.

Sinds is bewezen dat baby's behoefte hebben aan fysiek contact wordt er veel geschreven over huidhonger: Lichaamscontact als een noodzakelijke levensbehoefte van baby's. Wanneer baby's veel worden gedragen groeien ze beter en huilen ze minder, zo werd wetenschappelijk bewezen. Maar je hebt er geen wetenschappelijke onderzoeken voor nodig om te ervaren hoe goed het je baby'tje doet om dichtbij je te zijn. Het weldadige gevoel van je baby die op je buik in slaap valt is met niets te vergelijken. Of de heerlijke tegelijk wakkere en ontspannen aanwezigheid van een kindje dat vanaf je rug tevreden en benieuwd de wereld inkijkt... daar kan geen wetenschappelijk onderzoek tegenop. 

Huidhonger is trouwens wederzijds. Ik draag mijn baby niet alleen maar bij me omdat het zo goed is voor haar, het is ook eigenbelang. Want ik heb ook huidhonger (of zal ik het babyhonger noemen?!)! Volgens mij heeft een moeder in de eerste maanden het contact met haar baby net zo goed nodig, als de baby haar nodig heeft. Ik ben benieuwd hoeveel wetenschappelijke onderzoeken er weer voor nodig zijn om dat aan te tonen...




woensdag 9 maart 2011

Liggend bevallen of de natuur volgen

De meest ongunstige bevalhouding is de liggende houding, want:

- De zwaartekracht werkt niet mee
- Er is meer kans op inscheuren  
- Belangrijke bloedvaten kunnen worden afgekneld. 
- Er is het gevaar dat je in deze positie de autonomie over je bevalling verliest: De bevalling overkomt je in plaats van dat je zelf handelende hoofdpersoon bent.

Ondanks deze (aangetoonde) nadelen wordt er  toch nog veel in een liggende houding bevallen. Een enkele keer komt dat doordat de vrouw zich in deze houding het beste kan ontspannen. In het al eerder geposte filmpje lijkt de halfliggende houding bijvoorbeeld geen enkel probleem te zijn.
Over het algemeen wordt de liggende houding echter opgelegd door zorgverleners (dat geldt met name voor ziekenhuisbevallingen) omdat zij zo overzicht hebben en overal goed bij kunnen. Maar de schuld ligt niet alleen bij de medici, ook veel moeders vinden zelf dat ze op hun rug horen te baren. De vroedvrouw die bij mijn laatste bevalling was en haar praktijk in de Achterhoek heeft, vertelde dat vrouwen het liefst op hun rug bevallen 'omdat dat zo hoort'. Als mijn vroedvrouw ze aanmoedigt om bijvoorbeeld op handen en knieën te draaien, dan vinden ze het raar en ze schamen zich vanwege deze vreemde houding. Zo werd haar zelfs weleens gevraagd om 'er een doekje voor te houden omdat anders alles te zien is'!

Het is interessant om tot je door te laten dringen dat de liggende baring absoluut niet gewoon is, maar vooral iets zegt over de manier waarop er in onze cultuur met bevallen wordt omgegaan. De liggende bevalling is een direct gevolg van de gemedicaliseerde bevalling en is – samen met die medicalisering - pas in de afgelopen 300 jaar ingeburgerd geraakt. Op afbeeldingen van voor die periode (en op afbeeldingen uit andere culturen) worden barende vrouwen in verticale – met name hurkende - houdingen afgebeeld. In een volgend bericht zal ik meer vertellen over niet-horizontale baringshoudingen.



Mijn oudste zoon baarde ik terwijl ik op handen en knieën op het bed zat. Ik had dit vantevoren niet zo bedacht. Ik was 22 en was tijdens de zwangerschap vol vertrouwen dat de natuur tijdens de bevalling wel haar werk zou doen. Tijdens de zwangerschapsyogalessen en in de gesprekken met mijn moeder leerde ik dat je tijdens een bevalling vooral mee moet geven met de weeën en je niet moet verzetten tegen de pijn. Dit herkende ik uit mijn eigen ervaring met yoga: Juist door in de pijn (of spanning) te gaan kwam er ruimte, verzet zorgde voor meer pijn, disbalans en frustratie.
De hele dag bewoog ik mee met de weeën. De ruimte van onze kleine Amsterdamse benedenwoning had ik helemaal in bezit genomen: Dit was mijn territorium. 's Avonds laat trok ik me terug in de slaapkamer. Ik zat op het bed en vond het prettig om in deze kleine ruimte op mezelf te zijn. Op een bepaald moment werden de weeën zo heftig dat ik nieuwe houdingen zocht om ze op te vangen. Ik draaide me op handen en knieën. Mijn toenmalige man, een Afrikaanse moslim voor wie deze bevalling een geheel nieuwe ervaring was, sprak me vanuit de deuropening geschokt en bijna vermanend toe: 'Wat doe je nou?' Maar mijn vroedvrouw zei dat ik een heel goede houding had aangenomen en dat ik nu zelfs zou kunnen beginnen met persen. Helemaal verbaasd dat het nu al zo ver was, gaf ik toe aan de nieuwe beweging van niet alleen toelaten van de weeënkracht, maar de kracht ook omzetten in een zeer constructieve handeling: de baring.

De baring ging erg voorspoedig en ik was niet ingescheurd. Zo kwam mijn zoontje op de wereld in een houding die ik vantevoren niet had kunnen bedenken, maar die volkomen natuurlijk voelde. 

De natuur doet haar werk, als we haar maar haar gang laten gaan.



zaterdag 5 maart 2011

Vroede vrouwen in Nederland

Over het algemeen werken vroedvrouwen in Nederland in grote groepspraktijken. In deze praktijken is er vaak weinig tijd en weinig persoonlijke aandacht voor de zwangeren. 
Door het hele land verspreid zijn er gelukkig ook een aantal kleine praktijken met een of meer vroedvrouwen die wel vanuit contact willen werken. Een aantal van hen heeft een holistische benadering en werken in een wijde straal om de vestigingsplaats van hun praktijk heen. 
Aanvullingen zijn van harte welkom:


Lijst van holistische/ bewuste/ 'anders-werkende' vroede vrouwen in Nederland. 



Noord-Holland:

Alkmaar: Laura van der Beek bij www.dezonverloskunde.nl/


Zuid-Holland
Rotterdam en omstreken * Pascalle de Beer-Schimmel en Esseline Beek: www.verloskundigenaandemaas.nl

Rotterdam en 40 km. in de omgeving * Yvon Noordermeer en Pauline Doedens: www.vroedvrouwrotterdam.nl


Spijkenisse * Rashida Visser: www.rashidavisser.nl

Pijnacker * Heleen Vaessen: www.verloskundigeheleenvaessen.nl


Gelderland:
Arnhem * Jooske van Rijssel: www.onderwaterbevallen.nl
Zutphen * Tanja Smeets: http://tanjasmeets.nl/
Culemborg * Marieke Verschelling:  www.holistischeverloskunde.nl

Noord-Brabant:
Breda: www.meander.praktijkinfo.nl (antroposofisch verloskundige)
Valkenswaard * Jolande Brom: www.vroedvrouw.eu (homeopathisch verloskundige)

Zeeland:  
Aagtekerke: www.verloskundigeveere.nl

Groningen:
Usquert (Groningen): www.springtij.com

Limburg
Heerlen * Jeanny Debets: www.natuurlijkbijjeanny.nl

vrijdag 4 maart 2011

Een prachtige geboorte

Bijna te intiem om naar te kijken én prachtig. Deze geboorte verloopt zonder enig ingrijpen. De natuur gaat haar gang en de (Franse) moeder is extatisch.





  

donderdag 3 maart 2011

All we need is mama!

Mama is onze allereerste liefde. En deze liefde is wederzijds. Moederliefde kan de wereld helen. Maar dan moeten we deze liefde wel kunnen ontvangen. In het boek 'Een vrouwelijke weg van vervulling' van mijn moeder(!) kwam ik dit prachtige citaat tegen van Jeffrey Hopkins:

'Hoe de relatie met je moeder nu ook moge zijn, ooit zag je haar als iets dat te mooi was voor woorden. Deze liefde en nabijheid bestaan nog altijd diep in je geest, en het is belangrijk deze diepe gevoelens weer te ontdekken. 
Wanneer je als kind weer wordt opgetild en op de schoot van je moeder gezet, kent je geluk geen grenzen. Je twijfelt er totaal niet aan of dit wel echt je moeder is en of haar schoot wel prettig aanvoelt. Je geniet alleen maar.
Als een zoeker op het pad gewend begint te raken aan de leegte van zijn geest, en de schillen van de vooringenomenheid beginnen los te laten, wordt zijn geest bevrijd in de grotere werkelijkheid -, en deze ervaring wordt beschreven als die van een kind dat op de schoot van de moeder wordt gezet.
Als je echter niet eerst in staat was geweest je opnieuw te openen voor de vreugde die je ervoer toen je moeder je koesterde op haar schoot, zou je je nooit kunnen openen voor de vreugde van het veel grotere versmelten.
Daarom is het een essentiële opdracht dat de moeder wordt beschouwd als het voorbeeld van het meest geliefde wezen.' 


Patch Adams zegt in dit filmpje hetzelfde, met 'iets andere woorden':



woensdag 2 maart 2011

Tweeling

Vandaag gaat mijn weblog de kosmos in!
Al een aantal jaren schrijf ik artikelen op www.juwelenschip.nl. Daar publiceer ik ook mijn droomuitleggen en artikelen. En vanaf vandaag dus deze blog. Geen wonder dat ik zo vaak droom dat ik beval van een tweeling!
Door het schrijven van 'Vrije Geboorte' en de steeds grotere rol die dit onderwerp in mijn leven speelt, kreeg ik behoefte om mijn inspiratie, de gevonden eerlijke en complete informatie en mijn inzichten op het gebied van de bewuste geboorte op een aparte plek te delen. En zo werd deze blog geboren...
Graag wil ik op mijn weblog ook de verhalen opnemen van de moeders en vaders zelf. Je positieve, inspirerende verhalen, maar ook de dingen waar je tijdens de zwangerschap of bevalling tegen aan loopt zijn van harte welkom:
Ik kijk uit naar onze uitwisseling! 

Anna Myrte Korteweg



Bevallen vanuit vertrouwen

In de eerste helft van de vorige eeuw schreef de Britse gynaecoloog Grantly Dick-Read het boek 'Childbirth without fear', een werk over de natuurlijke bevalling dat in de loop der jaren een bestseller is geworden. Dick-Read merkte dat de bevallingen zonder complicaties een gemene deler hadden, namelijk een barende moeder die volkomen ontspannen en niet bang was. Zo ontstond zijn theorie, de angst-spanning-pijn spiraal: Angst tijdens de bevalling veroorzaakt spanning die vervolgens zorgt voor toename van de pijn en de kans op complicaties die weer zorgt voor meer angst etc. 

In zijn tijd werd Dick-Read door collega's belachelijk gemaakt vanwege zijn onconventionele ideeën, maar inmiddels is zijn theorie wetenschappelijk onderbouwd door inzichten in de werking van hormonen. De belangrijkste 'bevalhormonen' zijn oxytocine (het hormoon dat zorgt voor weeën en voor de liefdesgevoelens die een onverstoorde geboorte tot een extatische ervaring kunnen maken) en endorfinen (de pijnstillende hormonen) doen hun werk optimaal als de barende moeder ontspannen is. Hierin speelt de plaats waar de geboorte plaatsvindt een grote rol. Verstoringen door fel licht, harde geluiden, een oncomfortabele omgeving, tijdsdruk, de aanwezigheid van onbekenden, het gevoel geobserveerd te worden werken averechts op de hormoonwerking van het bevalproces en kunnen zorgen voor complicaties en 'noodzakelijk' medisch ingrijpen.
Een ziekenhuisomgeving biedt om deze redenen niet de ideale omstandigheden voor een ontspannen, natuurlijke bevalling. Het is daarom zorgelijk dat het bevalbeleid in Nederland wel gericht lijkt te zijn op een steeds verdergaande medicalisering. Zo is inmiddels de thuisbevalling op Terschelling verboden en zijn er plannen om door het hele land geboortecentra op te richten. Het uitgangspunt is hierbij dat bevallen een medische aangelegenheid is die gepaard gaat met veel risico's. Er wordt gestrooid met zogenaamde buitenkantoplossingen, maar wat heeft een zwangere nou eigenlijk zelf nodig?
Ten eerste hebben vrouwen de tijd en ruimte nodig om zwanger te zijn en zich voor te bereiden op de geboorte. Een bevalling vraagt volledige overgave en vertrouwen, het verloop ervan is niet te sturen. Doordat alle controle wegvalt, kunnen onverwerkte trauma's en angsten tijdens een bevalling de kop opsteken. Het is dus belangrijk dat een zwangere al tijdens de zwangerschap de gelegenheid krijgt om innerlijk zeker te worden. Hierop aansluitend is het van belang dat een zwangere zich vertrouwd voelt bij haar verloskundige. Een veelvoorkomende klacht van zowel zwangeren als verloskundigen is het feit dat verloskundigenpraktijken te onpersoonlijk zijn. Er wordt gewerkt in groepspraktijken, waar per consult weinig tijd is en waar zwangeren telkens een andere verloskundige treffen. Het komt bij grote praktijken zelfs regelmatig voor dat een zwangere de verloskundige die bij haar bevalling aanwezig is niet of nauwelijks kent. Gelukkig komen er steeds meer verloskundigen die – zoals dat heet - caseload werken. Zij nemen niet te veel klanten aan en investeren tijd en aandacht in het contact met 'hun' zwangeren.
Om vanuit vertrouwen te kunnen bevallen is het verder noodzakelijk dat een zwangere zich thuis voelt in haar lichaam. Lichaamsbewustzijn is essentieel voor een goede bevalling. Beatrijs Smulders merkte in een recent interview terecht op dat vrouwen veel te veel in hun hoofd zitten: 'Vrouwen onderdrukken op een subtiele manier zichzelf. Er is bij de jongere generaties enorm veel angst. Ze krijgen vaak pas laat kinderen. Ze zijn jaren met hun hoofd bezig geweest, en een beetje vervreemd van hun biologie en losgekoppeld van hun lichaam. Als ze uiteindelijk zwanger raken en in contact komen met hun instincten, worden ze bang, soms totaal panisch.'
Om zich geestelijk, fysiek en emotioneel voor te kunnen bereiden op de bevalling, heeft een zwangere tijd en gedegen begeleiding nodig. Een angstcultuur waar (schijn)zekerheid wordt gezocht in medische controle en interventies werkt hierbij averechts op het zo noodzakelijke vertrouwen. 'Wat een wonder!' is een veelvoorkomende tekst op geboortekaartjes. Dit zijn geen loze woorden, maar bezielde uitingen van groot geluk en van dankbaarheid voor het nieuwe leven. Het wonder van dit nieuwe leven hoort het uitgangspunt te zijn in de discussie over bevallen in Nederland, een discussie waarin geboorte nu vooral als een gevaarlijke gebeurtenis wordt gezien.